بازار نمایش خانگی در جستوجوی بازیگران تازه + اینفوگرافی
به گزارش نبض بازار ، پلتفرم پخش آنلاین «شیدا» که از دهم بهمنماه ۱۴۰۳ فعالیت رسمی خود را آغاز کرده، یکی از بازیگران تازهوارد بازار نمایش خانگی ایران است؛ بازاری که طی سالهای گذشته با حضور چند پلتفرم شناختهشده شکل گرفته و رقابت در آن بیش از گذشته به کیفیت محتوا، توان سرمایهگذاری، تجربه کاربری و میزان وفاداری مخاطبان وابسته شده است. در چنین شرایطی، ورود یک بازیگر جدید اگرچه مسیر سادهای پیش رو ندارد، اما میتواند با تکیه بر ظرفیتهای متفاوت، بخشی از معادلات این بازار را تغییر دهد.
مالکیت شیدا بهصورت صددرصدی در اختیار «گروه مالی گردشگری» قرار دارد؛ هلدینگی که در حوزههای مختلفی از جمله بانکداری، صنعت و معدن، نفت و گاز، گردشگری و املاک فعالیت میکند. حمیدرضا پوررجبعلی، مدیرعامل شیدا، پیشتر درباره شکلگیری این مجموعه گفته است که ایده راهاندازی یک رسانه فرهنگی از سال ۱۴۰۱ مطرح شد و در ادامه به یک طرح کسبوکار جامع در حوزه سرگرمی توسعه یافت؛ طرحی که در چشمانداز خود حوزههایی مانند موسیقی، کودک، ورزش و مستند را نیز دنبال میکند و میتواند در نهایت به شکلگیری «مرکز سرگرمی شیدا» منجر شود.
ورود به بازاری با بازیگران تثبیتشده
شیدا در شرایطی وارد بازار نمایش خانگی شده که بخش قابلتوجهی از مخاطبان در سالهای گذشته با پلتفرمهایی مانند فیلیمو، نماوا و فیلمنت همراه شدهاند. هر یک از این مجموعهها در طول زمان تلاش کردهاند با توسعه کتابخانه محتوا، تولید آثار اختصاصی، ارائه پیشنهادهای قیمتی و تقویت زیرساختهای فنی، جایگاه خود را در بازار تثبیت کنند.
فیلیمو از جمله بازیگران باسابقه این حوزه است که بخش قابلتوجهی از موقعیت خود را از طریق سرمایهگذاری در تولیدات نمایش خانگی و توسعه جامعه مخاطبان به دست آورده است. در کنار این نقاط قوت، برخی کاربران نیز در مقاطع مختلف انتقادهایی درباره تجربه کاربری، پشتیبانی از برخی مرورگرها و نحوه بهروزرسانی محتوا مطرح کردهاند.
نماوا نیز با تکیه بر تولید آثار اختصاصی، همکاری در پروژههای سینمایی و ارائه طرحهای مختلف برای مشترکان، توانسته سهم قابلتوجهی از بازار را به خود اختصاص دهد. فیلمنت نیز با استفاده از سیاستهای متنوع تخفیفی و تمرکز بر تولید محتوای اختصاصی، به یکی از بازیگران مهم این عرصه تبدیل شده است. در کنار این سه پلتفرم، تلوبیون و لنز نیز در بخشهایی مانند پخش زنده و محتوای ورزشی مخاطبان ویژه خود را دارند.
در این میان، شیدا تلاش کرده بخشی از تمایز خود را از مسیر همکاری با چهرههای شناختهشده سینما و تلویزیون ایجاد کند. نام کارگردانانی مانند حسن فتحی، نرگس آبیار، ابراهیم ایرجزاد و پرویز شهبازی در میان پروژههای این پلتفرم دیده میشود. «بامداد خمار» به کارگردانی نرگس آبیار از جمله آثار شاخص این مجموعه است و پروژههایی مانند «ده پهلوان» به کارگردانی حسن فتحی و «شب هول» به کارگردانی مهدی آقاجانی نیز در برنامه تولید و انتشار آن قرار دارند. «آبان» با بازی شهاب حسینی، لاله مرزبان و امین حیایی نیز از جمله تولیدات اختصاصی شیدا در دوره آغاز فعالیت این پلتفرم بوده است.
سرمایهگذاری محتوا و ضرورت ساختن جامعه مخاطب
تمرکز شیدا بر همکاری با کارگردانان و بازیگران شناختهشده میتواند در مرحله نخست به دیدهشدن این پلتفرم کمک کند. با این حال، در بازار نمایش خانگی، حفظ مخاطب معمولاً به مجموعهای از عوامل وابسته است و صرف حضور چهرههای شناختهشده نمیتواند بهتنهایی جایگزین یک کتابخانه محتوایی گسترده و تجربه کاربری پایدار شود.
پلتفرمهای باسابقه طی سالها مجموعه قابلتوجهی از فیلمها، سریالها و برنامههای اختصاصی و غیر اختصاصی را گردآوری کردهاند و همین سابقه، بخشی از مزیت رقابتی آنها محسوب میشود. شیدا در مقابل، بهعنوان بازیگری جدیدتر، فرصت دارد این ظرفیت را بهتدریج ایجاد و توسعه دهد؛ مسیری که طبیعتاً به استمرار سرمایهگذاری و برنامهریزی بلندمدت نیاز خواهد داشت.
در همین چارچوب، ارتباط مستقیم شیدا با گروه مالی گردشگری میتواند یکی از ظرفیتهای مهم این پلتفرم باشد. پشتوانه یک مجموعه اقتصادی بزرگ، امکان برنامهریزی برای سرمایهگذاری بلندمدت در حوزه تولید و توسعه سرگرمی را فراهم میکند و میتواند به شیدا فرصت دهد برخلاف برخی پروژههای کوتاهمدت، نگاه بلندمدتتری به بازار داشته باشد.
البته ساخت هویت یک برند سرگرمی، فرایندی مستقل از سابقه مالک آن است. شیدا برای تثبیت جایگاه خود باید بهتدریج تصویری مستقل در ذهن مخاطب ایجاد کند؛ تصویری که در آن، کیفیت محتوا و تجربه استفاده از پلتفرم بیش از وابستگی سازمانی آن به یک هلدینگ اقتصادی تعیینکننده باشد.
رقابت قیمتی در بازار نمایش خانگی
قیمتگذاری نیز یکی از متغیرهای مهم در رقابت میان پلتفرمهای نمایش خانگی است. در شرایط فعلی، اشتراک ماهانه نماوا و فیلمنت در محدوده ۱۲۰ هزار تومان قرار دارد و اشتراک ششماهه فیلیمو نیز حدود ۷۳۵ هزار تومان قیمتگذاری شده است.
شیدا در مقایسههای قیمتی موجود هنوز حضور پررنگی مانند بازیگران قدیمیتر ندارد. این موضوع را میتوان تا حدی ناشی از سابقه کوتاهتر این پلتفرم در بازار دانست. با گسترش فعالیت و افزایش تعداد مشترکان، سیاست قیمتگذاری و ارائه بستههای متنوع میتواند به یکی از عوامل مهم در جذب و حفظ کاربران شیدا تبدیل شود.
چشمانداز شیدا در ساختار گروه مالی گردشگری
گروه مالی گردشگری پیشتر از برنامه ورود تعدادی از شرکتهای زیرمجموعه خود به بورس خبر داده بود؛ هرچند شیدا در فهرست شرکتهایی که در آن مقطع برای این منظور مطرح شده بودند، قرار نداشت. چنین رویکردی را میتوان بخشی از مسیر توسعه و افزایش شفافیت مالی زیرمجموعههای گروه دانست؛ روندی که در صورت تداوم، میتواند در بلندمدت به شفافتر شدن عملکرد شرکتهای مختلف این مجموعه کمک کند.
در مورد شیدا نیز مهمترین موضوع، مرحلهای است که این پلتفرم در آن قرار دارد. این مجموعه هنوز در ابتدای مسیر توسعه یک برند سرگرمی قرار گرفته و طبیعتاً برای رسیدن به جایگاهی پایدار در بازار، نیازمند استمرار تولید، توسعه کتابخانه محتوا، افزایش جامعه مشترکان و تقویت تجربه کاربری خواهد بود.
شیدا در نقطه آغاز یک رقابت بلندمدت
در مجموع، شیدا با دو ظرفیت مهم وارد بازار نمایش خانگی شده است؛ نخست همکاری با مجموعهای از چهرههای شناختهشده سینمایی و دوم برخورداری از پشتوانه یک هلدینگ اقتصادی بزرگ. این دو عامل میتوانند بستر مناسبی برای توسعه یک پلتفرم سرگرمی فراهم کنند، اما تبدیل این ظرفیتها به سهم بازار پایدار، نیازمند استمرار در تولید و ایجاد رابطه بلندمدت با مخاطب است.
رقابت آینده شیدا تنها به تعداد آثار اختصاصی یا قیمت اشتراک محدود نخواهد شد. توانایی ساخت یک هویت مستقل، توسعه مستمر محتوای جذاب، حفظ کیفیت خدمات و ایجاد تجربهای که مخاطب را به استفاده مداوم از پلتفرم ترغیب کند، از مهمترین عواملی است که میتواند جایگاه این مجموعه را در سالهای آینده مشخص کند.
از این منظر، شیدا هنوز در مرحلهای قرار دارد که ارزیابی نهایی درباره جایگاه آن در بازار نمایش خانگی زود به نظر میرسد. با توجه به پشتوانه مالی، برنامه توسعه سرگرمی و پروژههای محتوایی در دست اجرا، مسیر پیشروی این پلتفرم بیش از آنکه یک رقابت کوتاهمدت باشد، به یک برنامه بلندمدت برای تثبیت حضور در بازار سرگرمی وابسته است.