عضو فقیه شورای نگهبان در شورای رهبری کیست؟+زندگینامه
به گزارش نبض بازار-آیتالله علیرضا اعرافی (متولد ۱۳۳۸، میبد)، چهرهای شاخص در سپهر دینی و مدیریتی جمهوری اسلامی ایران است که به عنوان یکی از نظریهپردازان حوزه «تعلیم و تربیت اسلامی» و مدیران ارشد نهادهای حوزوی و علمی شناخته میشود. ایشان با نگاهی تمدنی و بینالمللی، نقش کلیدی در بازسازی ساختارهای نوین حوزوی و توسعه دیپلماسی دینی ایفا کرده است.
تبار و تحصیلات: از میبد تا اجتهاد در قم
علیرضا اعرافی امام جمعه شهر قم است، او ریاست جامعه المصطفی را برعهده دارد، و از اعضای شورای انقلاب فرهنگی است، او از اعضای جامعه مدرسین حوزه علمیه بوده و همچنین به عنوان مدیرحوزه علمیه قم و مدیر حوزه های علمیه سراسر کشور فعالیت می کند، و در شورای نگهبان نیز عضویت دارد.
ایشان فرزند آیتالله محمد ابراهیم اعرافی (از چهرههای مبارز و رفیق دیرین امام خمینی) هستند. علیرضا اعرافی تحصیلات کلاسیک خود را در میبد آغاز کرد و سپس راهی حوزه علمیه قم شد. وی در مسیر کسب فیض، از محضر استوانههای علم و فقاهت بهره برد:
- خارج فقه و اصول: در محضر آیات عظام وحید خراسانی، شیخ جواد تبریزی، فاضل لنکرانی و مکارم شیرازی.
- فلسفه و عرفان: بهرهمندی از اندیشههای ناب علامه جوادی آملی، علامه مصباح یزدی و آیتالله فیاضی.
ایشان در جوانی به درجه اجتهاد نائل آمد و همزمان با دروس حوزوی، مطالعات گستردهای در حوزههای روانشناسی، جامعهشناسی و تعلیم و تربیت کلاسیک داشته است.
فقه تربیتی: نوآوری در مرزهای دانش دینی
یکی از بزرگترین خدمات علمی آیتالله اعرافی، پایهگذاری و تدوین نظاممند «فقه تربیتی» است. ایشان معتقد است که اسلام برای تمام ساحتهای تعلیم و تربیت، احکامی تخصصی دارد که باید از دل منابع وحیانی استخراج شود.
مجموعه چندجلدی «فقه تربیتی» ایشان، امروز به عنوان منبعی تراز اول در حوزههای علمیه و دانشگاهها تدریس میشود. ایشان در این آثار، با رویکردی اجتهادی به موضوعاتی، چون یادگیری، مراحل رشد، تشویق و تنبیه و حقوق متربی پرداخته و پلی میان «فقه» و «علوم تربیتی» بنا کرده است. بیش از صد مقاله علمی و دهها عنوان کتاب در حوزههای فلسفه تعلیم و تربیت و تفسیر تربیتی، گواه بر تلاشی است که او برای پاسخگویی دین به نیازهای انسان معاصر انجام داده است.
مدیریت تحولخواه: بازسازی سازمانی حوزه
نام آیتالله اعرافی با واژه «تحول» گره خورده است. زمانی که ایشان مسئولیت مرکز جهانی علوم اسلامی را بر عهده گرفت و بعدها آن را به *جامعةالمصطفی (ص) العالمیه تبدیل کرد، نگاه جهانی ایران به مقوله آموزش دینی را تغییر داد.
- جامعةالمصطفی: تحت مدیریت ایشان، این نهاد تبدیل به دانشگاهی بینالمللی شد که دانشجویانی از بیش از ۱۲۰ ملیت را با نگاهی تقریبی و عقلانی به اسلام آشنا کرد.
- مدیریت حوزههای علمیه: در جایگاه مدیر حوزههای علمیه سراسر کشور، ایشان با تدوین «برنامه ۵۰ ساله و اسناد راهبردی»، حوزه را از مدیریت سنتی به سمت یک ساختار برنامهمحور هدایت کرد. طراحی بیش از ۴۰۰ رشته و گرایش تخصصی در حوزه، محصول نگاه استراتژیک ایشان به نیازهای تخصصی نظام اسلامی و جامعه جهانی است.
حضور در ارکان نظام: امینِ رهبری و پناهِ قانون
اعتماد بلندپایه مقام معظم رهبری به دانش و مدیریت ایشان، منجر به انتصاب وی در حساسترین جایگاههای حاکمیتی شده است.
- شورای نگهبان: به عنوان فقیهی جوان و مسلط به مباحث مستحدثه، نقش ایشان در تطبیق مصوبات مجلس با شرع مقدس، بسیار کلیدی است.
- مجلس خبرگان رهبری و مجمع تشخیص مصلحت: حضور ایشان در این نهادها، نشاندهنده جایگاه ایشان به عنوان یکی از تئوریسینهای تداوم راه انقلاب اسلامی است. ایشان در تمامی این سنگرها، همواره بر دو اصل تأکید داشتهاند: «استقلال حوزه» و «حمایت هوشمندانه از نظام».
دیپلماسی دینی: گفتمان از قم تا واتیکان
آیتالله اعرافی را میتوان یکی از فعالترین چهرههای جمهوری اسلامی در عرصه دیپلماسی دینی دانست. سفرهای ایشان به اقصی نقاط جهان، از شرق آسیا تا قلب اروپا و آمریکای لاتین، با هدف گسترش پیام صلح و عقلانیت اسلام صورت گرفته است.
دیدار تاریخی ایشان با پاپ فرانسیس در واتیکان، نقطه عطفی در گفتوگوهای بینالادیانی بود. ایشان در این دیدارها، نه به عنوان یک مقام سیاسی، بلکه به عنوان نمایندهای از تمدن اسلامی، بر دردهای مشترک بشریت مانند فقر، ناعدالتی و افول اخلاق تأکید کرده و خواستار جبههای متحد از ادیان علیه استکبار شده است.
حضور در شورای رهبری
آیت الله اعرافی پس از شهادت آیت الله خامنهای، به عنوان عضو شورای رهبری انتخاب شدند که در این شرایط حساس، نقش مهمی در آینده کشور بازی میکند.
سخنگوی مجمع تشخیص مصلحت نظام از انتخاب آیتالله علیرضا اعرافی به عنوان عضو فقیه شورای نگهبان در شورای رهبری خبر داد.