ایران خودرو و تجربه پرهزینه افزایش قیمتها؛ آیا تقاضا سقوط میکند؟
به گزارش نبض بازار ، بازار خودرو در روزهای اخیر شاهد تغییرات قابل توجهی در قیمتها بوده است، اتفاقی که پس از مدتها توقف افزایش نرخها، واکنش مستقیم به جهش دوباره دلار به شمار میآید. برخی خودروهای پرتقاضا افزایش قیمت کارخانه داشتهاند و این مسئله توجه فعالان بازار و مصرفکنندگان را به خود جلب کرده است. کارشناسان خودرو معتقدند بدون مدیریت دقیق، این افزایشها میتواند هم بر قیمت بازار و هم بر مصرفکننده فشار وارد کند و روند تولید را با چالش مواجه کند.
واکنش دیرهنگام بازار به جهش دلار و افزایش قیمتها
بابک صدرایی، کارشناس خودرو، در گفتوگو با «نبض بازار» توضیح داد که سال گذشته با وجود دو برابر شدن قیمت دلار، بازار خودرو نسبتاً ثابت مانده بود و افزایش قیمتها متوقف بود، اما امسال با جهش دوباره ارز، بازار خودرو واکنش نشان داد. به گفته او، هنوز قیمت خودرو در کارخانه نسبت به ارزش واقعی دلار در بازار عقبتر است و افزایش قیمتهای اخیر، جمعبندی جهشهای قیمتی گذشته را نشان میدهد. صدرایی خاطرنشان کرد که این افزایشها در برخی خودروها که مدتها رشد قیمتی نداشتهاند، به یکباره جمع شده و شرایطی برای تعادل نسبی میان کارخانه و بازار ایجاد کرده است.
آزادسازی قیمتها؛ راهی برای کاهش حاشیه بازار
کارشناس خودرو تاکید کرد که آزادسازی قیمتها، اگر به همراه عرضه کافی خودرو در بازار باشد، میتواند فاصله قیمتی میان کارخانه و بازار را کاهش دهد و زمینه تعادل نسبی ایجاد کند. او افزود که قیمت خودرو مانند سایر کالاها تحت تأثیر تورم و نوسانات دلار افزایش مییابد و نمیتوان این روند را منکر شد. با این حال، صدرایی هشدار داد که افزایش قیمت کارخانه بدون تأمین کافی عرضه، زمینه فعالیت دلالان و فشار بر مصرفکننده را فراهم میکند و دولت باید با نظارت جدی این روند را مدیریت کند.
خطر افزایش فشار بر مصرفکننده و فعالیت دلالان
صدرایی در واکنش به تجربه گذشته که هر بار قیمت کارخانه افزایش یافته، اما عرضه کمتر از تقاضا بوده، بازار با سوداگری و اختلاف قیمت شدید مواجه شده است گفت : دولت باید همزمان با آزادسازی قیمتها، نظارت بر تولید و توزیع خودرو را افزایش دهد تا مصرفکنندگان حقیقی متضرر نشوند. به گفته او، اگر این نظارت صورت نگیرد، فشار بر بازار و افزایش قیمتها دو سر باز خواهد بود و هم به شرکتهای خودروساز و هم به خریداران واقعی آسیب میرسد.
پیامدهای آزادسازی بدون کنترل عرضه
کارشناس خودرو توضیح داد که آزادسازی قیمتها بدون مدیریت عرضه، میتواند منجر به کاهش شدید تقاضا شود. با توجه به اینکه خودروهای زیر یک میلیارد تومان بهتدریج از بازار حذف شدهاند، اگر قیمت کارخانه برخی مدلها به ۱.۵ میلیارد برسد، تقاضا برای آنها به شدت کاهش خواهد یافت. این وضعیت باعث جابجایی سیگمنتهای خرید میشود؛ به طوری که خریداران خودروهای کوچکتر مجبور به خرید خودروهای گرانتر یا جایگزین میشوند و بازار خودرو با بحران جدی تقاضا مواجه میشود.
ضرورت همراهی دولت و خودروسازان برای مدیریت بحران
صدرایی پیشنهاد کرد که مسئولان دولت و فعالان بازار با همکاری و برنامهریزی دقیق، روند افزایش قیمتها را کنترل کنند و تولیدکنندگان را ملزم به پوشش کامل تقاضای بازار نمایند. او تاکید کرد که بدون مدیریت صحیح، کاهش تقاضا و زیاندهی خودروسازان میتواند مشکلات گستردهای برای بازار، تولید و مصرفکننده ایجاد کند و حتی بحرانهای بیشتری در سطح صنعت خودرو کشور به وجود آورد.
راهکارهای پیشنهادی برای بهبود وضعیت بازار
کارشناس خودرو یادآور شد که آزادسازی قیمتها باید با تعهد تولید کافی همراه باشد تا دلالان نتوانند از اختلاف قیمت بهره ببرند. وی تصریح کرد که این تعادل بین عرضه و تقاضا، تنها راه کاهش حاشیه بازار و فشار بر مصرفکننده است و دولت باید نظارت مستقیم بر تولید و عرضه خودروها داشته باشد. صدرایی تاکید کرد که در صورت عدم کنترل این روند، بازار با کاهش شدید تقاضا مواجه میشود، تولید خودرو کاهش مییابد و خودروسازان مجدداً به حاشیه زیان باز خواهند گشت، مسألهای که میتواند بحران عمیقی در صنعت خودروسازی کشور ایجاد کند.