انفجار در بندر شهید رجایی چه تاثیری بر بازار خودرو می‌گذارد؟/ 15 همت کالا در بنادر دپو شده است
به گزارش نبض بازار، انفجار بندرعباس صرفاً به کانتینر‌های کالا‌های مرسوم ختم نشد، بلکه به کل زنجیره مربوط به خودروها نیز سرایت کرد. اهمیت این گمرک در زمینه قطعات را میتوان با اخبار آن در حوزه ترخیص کالا‌های مربوط به خودرو سنجید. بندری که سالانه 90 میلیون تن کالا را میزبانی می کند. وقتی در سال گذشته خبر ترخیص 180 کانتینتر قطعات هایما برای ایران خودرو منتشر شد، حجم واردات این گمرک و اهمیت آن تا حدی روشن گشت.
این گمرک محل واردات حجم وسیعی از خودرو‌های وارداتی و قطعات بوده است. با توجه به بحران‌های بازار قطعات از جمله عدم تخصیص ارز و عدم ثبت سفارش، این حادثه می‌تواند چالش‌های تولید را بیشتر کند و حتی منجر به توقف مقطعی تولید شود. اگرچه طبق شنیده‌ها خودروسازان در حال انتقال قطعات از طریق زمین و هوا به کارخانه‌ها هستند اما حجم خسارت به نظر بیشتر از تلاش‌های فعلی است.
پس لرزه‌های بندرعباس در بازار عباس آباد
بازار خودرو هنوز واکنش جدی به این واقعه نشان نداده اما میل به افزایش قیمت در اثر این واقعه جدی است. در این صورت خودروسازان داخلی نیز انگیزه کافی برای اعمال افزایش قیمت را پیدا خواهند کرد و شاید تا مدت‌ها این واقعه باعث توجیه افزایش قیمت شود. اگرچه خریداران هنوز شانس اخبار مذاکرات را دارند و میتوان با امید به پیشرفت مذاکرات ایران و آمریکا، انتظار کاهش قیمت داشت. به گفته برخی از فعالان اقتصادی، بازار خودرو در تمامی نقاط کشور تحت تأثیر این واقعه قرار می‌گیرد؛ از جمله در حوزه خودرو‌های وارداتی که در حالت عادی هم میل به افزایش قیمت در آن‌ها جدی بود. وارداتی هایی که به سختی به کشور رسیدند، حالا با جسمی نیمه جان و در بلاتکلیفی گمرک شهید رجایی، رها شده اند.
کارشناسان چه می‌گویند؟
آرش محبی نژاد، دبیر انجمن قطعه سازان کشور، درباره اثر انفجار بندرعباس بر روند کاری قطعه سازان و خودروسازان به «نبض بازار» گفت: «انفجار جنوب قطعاً بر بازار قطعات تأثیر می‌گذارد، اما ابعاد آن هنوز برای ما مشخص نیست. خودروسازان جلساتی بر مبنای شماره بارنامه کانتینر‌ها گذاشته‌اند. آن کانتینر‌هایی که به گمرکات شهرستان‌ها ترانزیت شده مشکلی نداشته و حالا هم تصمیم گرفته‌اند دیگر کانتینر‌ها را به دیگر شهر‌ها بفرستند. این انفجار در فرآیند تأمین مواد اولیه و قطعات، خلاء و توقف ایجاد می کند. تمام توانمان را در کنار خودروسازان گذاشته‌ایم که اثر منفی این واقعه به حداقل برسد. خیلی از خودروساز‌ها با حمل هوایی قطعات، سعی می‌کنند که خط تولید را نگه دارند.»
وی درباره‌ی دپو کالا‌های قطعه سازان در گمرک گفت: «تجربه انفجار بندرعباس نشان داد که قطعه سازان باید محصولات خود را به گمرک استان‌های خودشان منتقل کنند. کسی که در تهران توزیع‌کننده است باید کالاهایش در گمرک تهران باشد، کسی که اصفهان است کالاهایش در اصفهان باشد و... با این تجربه، از این به بعد تدابیر حفاظتی خاصی اتخاذ خواهد شد. ما تا کنون گزارشی درباره حجم دپو کالا در گمرک شهید رجایی نداشتیم. ما از دو سال قبل این هشدار را به مقامات داده بودیم که طبق برآورد ما حدود 15 همت از احتیاجات صنعت خودرو در گمرکات کشور دپو شده و دپوی این حجم از کالا، خطرناک است. برخلاف تمام دنیا مدت زمان ترخیص کالا در ایران 90 روز طول می‌کشد اما متوسط ترخیص در گمرک‌های بین‌المللی 24 ساعت است. »
محبی نژاد درباره راهکار واردکننده‌ها برای عبور از چالش‌های گمرک گفت: «ما پیشنهاد مسیر آبی را برای گمرک داده بودیم و حالا این پیشنهاد خیلی پررنگ‌تر می‌شود. کالا‌ها یا از مسیر سبز می‌آیند و به راحتی ترخیص می شوند یا از مسیرهای دیگر پیش می رود. ما الان هم این هشدار را می‌دهیم، آنچه در مسیرهای قرمز و دیگر مسیر‌ها وارد گمرک می‌شود، باید هر چه زودتر ترخیص شود. باید از فعال اقتصادی که کالایش وارد گمرک شده یک تضمین بگیرند و کالا را ترخیص کنند. نتیجه آزمایش و خلاف اظهاری و... هر چه که شد بعداً از او جریمه کالایش را بگیرید. الان کالا را نگه می‌دارند تا بررسی‌ها تمام شود، بعد کالا را با جریمه تحویل می‌دهند. الان همان کار را بکنند و پس از اخذ تضمین، کالا را به ما بدهند که گمرک هم خالی شود و هزینه انبارداری هم ندهیم. »
جهانگیر امیراصلانی، کارشناس خودرو و مشاور انجمن جانبازان نخاعی، درباره وضعیت خودرو‌های جانبازان در گمرک به «نبض بازار» گفت: «خودرو‌های انجمن جانبازان نخاعی در بندر باهنر بود. یک سری از ماشین‌ها در گمرک شهید رجایی متعلق به جانبازان بوده اما مربوط به انجمن های دیگری است. ما الان حدود 110 خودرو در گمرک باهنر و بندر لنگه داریم. برای ترخیص خودروها مشکلات اداری و فنی زیادی وجود دارد. یک ماه است سامانه جامع تجارت قطع شده و ما در این یک ماه فشار آوردیم که زودتر سامانه را درست کنید تا بتوانیم خودروها را ترخیص کنیم. با وجود تمامی این اتفاقات، هنوز هم سامانه خراب است. وزارت صمت مدعی است که این ایراد مربوط به پیمانکار است و دولت نقشی در خرابی این سامانه ندارد. »