به گزارش نبض بازار- سال ۱۴۰۴ برای گروه فولاد مبارکه، سالِ پارادوکس «تولید گران» و «سود بیکیفیت» بوده است. چگونه ممکن است درآمد عملیاتی رشدی دورقم داشته باشد، اما نماد معاملاتی لیدر بازار به دلیل عدم شفافیت بسته شود؟ آنچه در ادامه میخوانید، بررسی انتقادی و مبتنی بر دادههای دقیق از عملکرد «فولاد»، «هرمز»، «فجر» و سایر زیرمجموعهها در سال ۱۴۰۴ است.
۱. فولاد مبارکه (شرکت اصلی): توقف نماد، علت شفاف نبودن است؟
شاید شوکهکنندهترین خبر پاییز ۱۴۰۴ برای بازار سرمایه، نه قطع گاز، بلکه توقف نماد «فولاد» در تاریخ ۱۵ آذرماه بود.
تعلیق به دلیل عدم شفافیت: طبق اطلاعیههای ناظر بازار، نماد معاملاتی فولاد مبارکه به دلیل «عدم ارائه گزارش تفسیری مدیریت میاندورهای ۶ ماهه حسابرسی شده» و «عدم ارائه صورتهای مالی تلفیقی» مشمول فرآیند تعلیق شد. برای شرکتی که ادعای «رتبه دهم تولید جهانی» و «بزرگترین شرکت بورسی ایران» را دارد، ناتوانی در ارائه به موقع گزارشهای حسابرسی شده، نشانهای از ضعف مفرط در سیستمهای مالی یا وجود چالشهای پنهان در حسابهای تلفیقی است. این تعلیق در اوج روزهای معاملاتی، نقدینگی سهامداران را قفل کرد و ضربه سنگینی به اعتماد عمومی زد.
۲. عقبماندگی فاحش از تورم
بر اساس آخرین گزارش عملکرد ماهانه منتهی به ۳۰ آذر ۱۴۰۴:
رشد اسمی، افت واقعی: درآمد فروش ۹ ماهه شرکت به ۲۳۶ هزار میلیارد تومان (همت) رسید که نسبت به ۲۰۳ همت مدت مشابه سال قبل، رشدی ۱۶ درصدی را نشان میدهد. در اقتصادی که تورم نقطه به نقطه و سالانه آن اعدادی به مراتب بالاتر از ۳۰ درصد را تجربه میکند، رشد ۱۶ درصدی درآمد به معنای «کاهش درآمد واقعی» است. به بیان ساده، فولاد مبارکه در سال ۱۴۰۴ عملاً کوچکتر شده است. افزایش هزینههای تولید با شتاب تورم حرکت کرده، اما درآمد شرکت جا مانده است.
۳. فولاد هرمزگان (هرمز): قربانی اصلی شوک انرژی
وضعیت در جنوب و شرکت فولاد هرمزگان، نماد بارز «تولید برای بقا» و نه «تولید برای سود» است.
گزارشهای ۶ ماهه حسابرسی شده ۱۴۰۴ (منتشر شده در ۱۴ آذر) و آمارهای تولید، فاجعه هزینه انرژی را برملا میکنند:
قیچی سودآوری: درآمد عملیاتی شرکت در نیمه اول ۱۴۰۴ با رشد ۴۸ درصدی به ۲۲.۵ همت رسید، اما سود ناخالص تنها ۸ درصد رشد کرد (رسیدن به ۳.۱ همت).
فاجعه انرژی: دلیل این اختلاف فاحش چیست؟ جهش ۱۶۷ درصدی هزینههای انرژی. دولت با افزایش نرخ پایه گاز و برق، عملاً سود هرمز را مصادره کرده است.
حاشیه سود ذوبشده: وقتی درآمد ۴۸ درصد رشد میکند، اما سود ناخالص تنها ۸ درصد، یعنی حاشیه سود شرکت به شدت سقوط کرده است. هرمز در سال ۱۴۰۴ بیشتر کار کرده، بیشتر فروخته، اما سود کمتری (به نسبت تورم و سرمایه) برای سهامدار ساخته است.
۴. فولاد امیرکبیر کاشان (فجر): رکود در خطوط تولید
برخلاف هیاهوی رسانهای، آمارها نشان میدهد که «فجر» در سال ۱۴۰۴ با چالش جدی تقاضا و تولید روبهرو بوده است.
سقوط آماری: در گزارش ماهانه خرداد ۱۴۰۴، اگرچه درآمد ۳ درصد رشد داشته، اما حجم تولید ۱۲ درصد و حجم فروش ۱۳ درصد کاهش یافته است.
تحلیل: این کاهش حجم فروش در فصل بهار (که فصل اوج ساختوساز و مصرف ورق گالوانیزه است)، زنگ خطری جدی است. این نشان میدهد که یا شرکت بازار را به رقبا واگذار کرده یا رکود صنایع پاییندستی (خودرو و لوازم خانگی) گریبانگیر آن شده است. رشد اندک درآمد صرفاً حاصل تورم قیمتهاست، نه بهرهوری عملیاتی.
۵. بحران انرژی: صورتحساب ۱۴ میلیارد دلاری
سال ۱۴۰۴، سالی بود که ناترازی انرژی از یک «مشکل فصلی» به یک «بحران دائمی» تبدیل شد.
زیان انباشته ملی: طبق گزارش انجمن تولیدکنندگان فولاد، زیان ناشی از محدودیتهای انرژی از سال ۱۴۰۰ تا پایان سه ماهه اول ۱۴۰۴ به رقم نجومی ۱۴ میلیارد دلار رسیده است.
سهم ۱۴۰۴: تنها در سال ۱۴۰۳ و ادامه آن در ۱۴۰۴، بیش از ۵.۵ میلیارد دلار عدمالنفع ثبت شده است. قطعی برق در تابستان ۱۴۰۴ باعث شد تولید فولاد میانی کشور حدود ۱.۱ میلیون تن کاهش یابد. برای گروه مبارکه، این به معنای هزاران میلیارد تومان سود از دست رفته است که میتوانست صرف طرحهای توسعهای شود.
۶. جمعبندی:
گروه فولاد مبارکه در ۹ ماهه سال ۱۴۰۴ اگرچه موفق شد تولید تختال را با ۵ درصد رشد به ۸.۶ میلیون تن برساند، اما این رشد فیزیکی نتوانسته است در صورتهای مالی به «خلق ارزش» تبدیل شود.
۱. بیانضباطی در گزارشگری: تعلیق نماد فولاد در آذرماه.
۲. فرسایش حاشیه سود: رشد هزینهها (بهویژه انرژی ۱۶۷٪+) بسیار سریعتر از رشد درآمد (۱۶٪+) است.
۳. توقف توسعه: زیانهای ناشی از قطع برق و گاز، نقدینگی لازم برای تکمیل پروژههایی مثل نورد گرم ۲ را میبلعد.