«نبض بازار» گزارش می‌دهد:

«تاپیکو»؛ نزول درآمد‌های عملیاتی و چالش انباشت بهای تمام‌شده در پورتفوی میان‌دوره+اینفوگرافیک

کد خبر: ۲۳۲۶۵۰

تاریخ: ۱۰ خرداد ۱۴۰۵ - ۱۳:۴۰

بررسی ترازنامه و صورت وضعیت پورتفوی هلدینگ‌های بالادستی وابسته به صندوق‌های بازنشستگی، معیاری اساسی برای سنجش بازدهی سرمایه‌های عمومی است. شرکت سرمایه‌گذاری نفت و گاز و پتروشیمی تأمین (تاپیکو) به عنوان واحد تجاری فرعی شستا، گزارش پورتفوی یک‌ماهه منتهی به پایان اردیبهشت ۱۴۰۵ را منتشر کرده است.

به گزارش نبض بازار- این سند مالی نشان می‌دهد که هلدینگ تاپیکو در دومین ماه سال ۱۴۰۵، تحت تاثیر افت شدید درآمد‌های عملیاتی، جابجایی اصلاحات منفی در بخش فروش سرمایه‌گذاری‌ها و همچنین انباشت بهای تمام شده در شرکت‌های فرعی غیربورسی قرار گرفته است که ریسک کاهش حاشیه سود سالانه را تقویت می‌کند.

۱. انقباض شدید درآمد‌های عملیاتی در دوره یک‌ماهه

بررسی جدول درآمد‌های عملیاتی تاپیکو در اردیبهشت ۱۴۰۵، گویای رکود در چرخه درآمدزایی این هلدینگ بزرگ پتروشیمی است. بر اساس آمار‌های ثبتی، جمع کل درآمد‌های عملیاتی محقق‌شده شرکت در این دوره یک‌ماهه تنها ۷،۲۰۳ میلیون ریال بوده است.
این رقم در مقایسه با درآمد تجمعی ۵۰،۲۲۲،۱۷۵ میلیون ریالی از ابتدای سال مالی، نشان می‌دهد که موتور درآمدزایی تاپیکو در اردیبهشت‌ماه عملاً متوقف شده و تکانه‌های شدیدی را ثبت کرده است. افت درآمد به سطوح بسیار ناچیز در این ماه، فرآیند تامین جریان نقدینگی هلدینگ را با اختلال مواجه می‌سازد.

۲. اصلاحات منفی سنگین در بخش سود فروش سرمایه‌گذاری‌ها

یکی از ردیف‌های بحث‌برانگیز در صورت سود و زیان میان‌دوره تاپیکو، اعمال اصلاحات منفی گسترده در آمار‌های تجمعی فروردین‌ماه است. بر اساس جدول درآمد‌های عملیاتی:
•    درآمد حاصل از سود (زیان) فروش سرمایه‌گذاری‌ها تا پایان فروردین‌ماه، ابتدا رقم ۶،۹۲۰،۳۹۰ میلیون ریال ثبت شده بود.
•    در گزارش اردیبهشت‌ماه، یک بند اصلاحات منفی به مبلغ (۷۲۵،۲۷۲) میلیون ریال بر این ردیف اعمال شده است.
•    این اصلاح منفی، سود حاصل از فروش سرمایه‌گذاری‌های شرکت را به ۶،۱۹۴،۹۱۸ میلیون ریال کاهش داده است.
اعمال این حجم از اصلاحات حسابداری با بار منفی پس از انتشار گزارش‌های اولیه، بازتاب‌دهنده عدم انضباط مالی و ساختاری در سیستم‌های حسابرسی و ارزیابی ارزش روز دارایی‌های واگذار شده است. این خطای آماری ۷۲۵ میلیارد ریالی، قابلیت اتکای گزارش‌های میان‌دوره شرکت را به شدت مخدوش می‌کند.

۳. انباشت سرمایه در شرکت‌های خارج از بورس و ریسک کاهش نقدشوندگی

بررسی ساختار سرمایه‌گذاری‌های تاپیکو نشان‌دهنده تمرکز بالای منابع مالی در بخش سهام شرکت‌های غیرقابل معامله (خارج از بورس) است. بر اساس جدول تفکیکی دارایی‌ها، بهای تمام‌شده سهام سایر شرکت‌های خارج از بورس و فرابورس تاپیکو به رقم ۷۲،۰۶۱،۹۲۹ میلیون ریال رسیده است.
ثابت ماندن این حجم سنگین از دارایی‌ها (بدون هیچ‌گونه تغییرات فیزیکی یا واگذاری در طی دوره) در شرکت‌های پرچالشی نظیر پتروشیمی ایلام، پتروشیمی باختر و دماوند انرژی عسلویه، بخش عمده‌ای از سرمایه در گردش هلدینگ را قفل کرده است. این عدم تعادل میان دارایی‌های بورسی و غیربورسی، انعطاف‌پذیری مالی تاپیکو را در مواجهه با تعهدات ریالی کاهش می‌دهد.

۴. ناترازی ارزش بازار در صنایع استراتژیک پورتفوی بورسی

تحلیل پورتفوی بورسی تاپیکو نشان می‌دهد که در برخی صنایع کلیدی، بهای تمام‌شده سرمایه‌گذاری‌ها با ارزش بازار پورتفوی همخوانی ساختاری ندارد. برای نمونه در بخش «استخراج کانه‌های فلزی» (سرمایه‌گذاری صدر تأمین)، شرکت با کاهش ارزش بازار رو‌به‌رو شده و یک ردیف تغییرات منفی به میزان (۱،۳۹۷،۲۹۲) میلیون ریال را ثبت کرده است که ارزش بازار این صنعت را از ۱۱۵،۶۲۵،۹۰۰ میلیون ریال به ۱۱۳،۳۲۸،۶۰۸ میلیون ریال تقلیل داده است.
همچنین انباشت بهای تمام‌شده در شرکت‌های کم‌بازده بورسی مانند پتروشیمی آبادان (با بهای تمام‌شده ۲،۵۵۹،۸۳۱ میلیون ریال در بازار پایه)، نشان‌دهنده اصرار بر حفظ دارایی‌های زیان‌ده در ساختار پورتفوی هلدینگ است، در حالی که این منابع می‌توانستند در صنایع با حاشیه سود بالاتر بازتوزیع شوند.