چند درصد آموزش‌های فنی‌وحرفه‌ای با نیاز بازار کار منطبق است؟

کد خبر: ۲۲۱۴۹۵

تاریخ: ۰۹ مرداد ۱۴۰۴ - ۱۱:۲۴

ناترازی کنونی در حوزه آموزش منجر به ایجاد شکاف توانمندی مهارتی شده و از هر ۲ نفر یک نفر در بازار کار دچار فقر مهارتی هستند. پژوهش‌ها حاکی از آن است که تنها ۲۸ درصد آموزش‌های عالی و فنی‌وحرفه‌ای با نیاز بازار کار منطبق و همراستا است.

به گزارش نبض بازار، درحال حاضر بحران بیکاری و اشتغال یکی از مهم‌ترین مسایل جامعه است و از آنجا که رشد و توسعه اقتصادی جوامع با ‌نیروی انسانی‌ کارآمد آن ارتباط تنگاتنگی دارد از این رو کسب مهارت و تربیت نیروی انسانی جزو سرمایه‌های‌ ارزشمند یک کشور به شمار می‌رود و می‌تواند به‌ عنوان‌ پشتوانه‌ حرکت‌های‌ بزرگ‌ اجتماعی‌ قرار گیرد.

نظام آموزش عالی و فنی و حرفه‌ای تنها ۲۸ درصد از نیازهای بازار را برآورده می‌کنند که این رقم تقریبا نصف میانگین جهانی است.

به باور کارشناسان و تحلیلگران بازار کار، توسعه اشتغال و کاهش میزان بیکاری مستلزم گسترش مهارت‌آموزی و حرکت در مسیر افزایش مهارت‌هاست و فقر مهارتی یکی از علل مهم بیکاری به شمار می‌رود.به زعم آنها در شرایط امروز توسعه آموزش‌های مهارت‌بنیان بیش از پیش احساس می‌شود و سرمایه‌گذاران مهارتی با استفاده از فضای موجود می‌توانند مهارت‌آموزی را توسعه داده و زمینه اشتغال جوانان و نیروهای آماده به کار را فراهم کنند.

نگاهی گذرا به جمعیت جویای کار کشور نشان می‌دهد که معضل بیکاری در بین فارغ‌ التحصیلان دانشگاهی بیشتر به چشم می‌ خورد به نحوی که بخش قابل توجهی از این افراد بعد از پایان دوره تحصیلی خود نمی‌توانند جذب بازار کار شوند و این امر بیانگر آن است که دانش آموزان و دانشجویان در زمان تحصیل متناسب با نیاز بازار کار تربیت نمی‌ شوند و این مسئله قطعاً ریشه در ضعف نظام آموزش عالی و تدوین برنامه‌های درسی دارد.

غلامحسین محمدی ـ معاون وزیر کار و رئیس سازمان آموزش فنی وحرفه‌ای در همین راستا از آماری پرده برداشته که وجود نیروی آماده به کار در کشور را تایید می‌کند و می‌افزاید:بر اساس پژوهش‌های انجام‌شده، از هر دو کارجوی ایرانی، یک نفر یا فاقد مهارت کافی برای اشتغال است یا با شکاف مهارتی مواجه است؛این در حالی است که سالانه حدود یک‌ میلیون و ۴۰۰ هزار نفر وارد بازار کار می‌شوند، اما تنها کمتر از نیمی از آن‌ها می‌توانند در مشاغل موجود جذب شوند.

او با یادآوری و مقایسه رتبه نظام آموزشی ایران می‌گوید:نظام آموزش مهارتی کشور در مقایسه با دیگر کشورها وضعیت مناسبی ندارد.در حال حاضر رتبه میانگین نظام آموزشی ایران در بین ۱۴۰ کشور حدود ۶۱ است،یعنی دانش‌آموزان و دانش‌آموختگان کشور در سطح بالایی از مطالعه قرار دارند اما در مهارت‌های لازم برای ورود به بازار کار رتبه‌ای بسیار پایین‌تر یعنی ۱۳۶ را دارند.

به گفته محمدی کشور از نظر کیفیت آموزشی و اثربخشی آن بر بازار کار جایگاه چندان مناسبی ندارد و تنها ۲۸ درصد آموزش‌های عالی و فنی‌وحرفه‌ای با نیاز بازار کار منطبق و همراستا است.

طبق پژوهش‌ها ۴۰ درصد از مهارت‌های فعلی در ایران تا سال ۲۰۲۷ نیاز به روزرسانی دارند و از هر ۱۰ کارگر ۶ نفر تا قبل از این سال باید مهارت خود را افزایش دهند.

رئیس سازمان فنی و حرفه‌ای معتقد است:ناترازی کنونی در حوزه آموزش منجر به ایجاد شکاف توانمندی مهارتی شده و از هر ۲ نفر یک نفر در بازار کار دچار فقر مهارتی هستند.

به گفته معاون وزیر کار به دلیل پایین بودن سازگاری آموزش‌ها با نیازهای بازار،کمتر از نیمی از افراد جویای کار قادر به بهره‌برداری از مهارت‌های کسب‌ شده و یافتن شغل مناسب هستند و علاوه بر این، نظام آموزش عالی و فنی و حرفه‌ای تنها ۲۸ درصد از نیازهای بازار را برآورده می‌کنند که این رقم تقریبا نصف میانگین جهانی است.

طبق پژوهش‌ها ۴۰ درصد از مهارت‌های فعلی در ایران تا سال ۲۰۲۷ نیاز به روزرسانی دارند، از این رو از هر ۱۰ کارگر ۶ نفر تا قبل از سال ۲۰۲۷ باید به افزایش مهارت و آموزش‌های مجدد بپردازند.

فقر مهارتی به دلایلی همچون ناکارآمدی برنامه‌های درسی، عدم توجه به آموزش‌های فنی و حرفه‌ای،تغییرات سریع تکنولوژی و تأثیر آن بر بازارکار، عدم وجود ارتباط مؤثر بین مؤسسات آموزشی و نیازهای واقعی بازار و شرایط اقتصادی نظیر بیکاری و نابرابری های اجتماعی ایجاد می‌شود.

با توجه به اهمیت روزافزون مهارت‌آموزی و توسعه فناوری‌های نوین،لازم است رویکردهای سنتی حاکم بر اشتغال و بازارکار تغییر کرده و سطح مهارتهای فردی و تخصصی در جهت ارتقای کیفیت تولید افزایش یابد.

در حال حاضر بسیاری کشورها به سمت‌وسوی آموزش‌های مهارتی حرکت کرده‌اند و افراد جویای کار پیش از تحصیل در دانشگاه‌ها، دوره‌های مهارتی و فنی و حرفه‌ای را طی می‌کنند زیرا آموزش های مهارتی بستر ورود آنها به بازار کار را فراهم می‌کند.کارشناسان بر این باورند کسانی که قصد ورود به بازار کسب و کار را دارند حتما یکی از مهارت‌های مورد نیاز را فرا بگیرند،این کسب مهارت تنها مختص به یک طیف یا حرفه خاص نمی‌شود بلکه از آموزش یک مهارت ساده به صورت استاد شاگردی تا فراگیری مهارت‌های علمی و فنی را در برمی‌گیرد.

منبع: ایسنا