اظهارنامه مالیاتی چیست

کد خبر: ۱۲۸۹۲۷

تاریخ: ۲۲ آبان ۱۴۰۰ - ۰۹:۵۷

همان طور که میدانید یکی از مهمترین اهرم‌های مالی و همچنین منبع اصلی درآمد دولت‌ها مالیات است. در سیستم‌های مدرن اقتصادی معمولا بخش عمده مالیات از طریق سیستم‌های خوداظهاری شناسایی و دریافت میگردد. اما سیستم خوداظهاری (که در ایران با عنوان اظهارنامه مالیاتی شناخته میشود) دقیقا چیست و چه قوانینی دارد؟ با ما در ادامه این مطلب همرا باشید تا کمی بیشتر با موضوع اظهارنامه مالیاتی آشنا شویم.

اظهارنامه مالیاتی و کاربرد آن

بهتر است ابتدا به این سوال پاسخ دهیم که اظهارنامه مالیاتی چه کاربردی دارد؟ با درک بهتر کاربرد آن می‌توان به راحتی در مورد ماهیت و مندرجات آن نیز صحبت کرد.

کاربرد اظهارنامه در پروسه خوداظهاری است که در واقع اساس و هسته محاسبه مالیات است. اظهارنامه مالیاتی در واقع سندی است که کارنامه عملکرد مالی شخص حقیقی یا حقوقی مشمول پرداخت مالیات را مشخض می کند و در آن، رویدادهای مالی به ترتیب وقوع، مستند بر مدارک و ادله قانونی، درج شده میشود. این سند به صورت الکترونیکی در سامانه سازمان امور مالیاتی کشور ثبت میگردد تا توسط کارشناسان سازمان امور مالیاتی بررسی گردد و در آینده معیاری برای تشخیص و تعیین میزان مالیات شخص مودی باشد. معمولاً شانس رد شدن اظهارنامه مالیاتی در صورت پیروی از قواعد و قوانینی که در تنظیم آن وجود دارد، بسیار کم است. در نظر داشته باشید که در صورت امتناع مؤدی از حضور داوطلبانه در پروسه خوداظهاری مالیاتی، جریمه‌های خاصی برای او از طرف قانون گذار در نظر گرفته شده است. همچنین در صورت وجود مشکل در پروسه تکمیل و ارسال اظهارنامه، ممکن است سازمان، علاوه بر جریمه شما، شیوه محاسبه مالیات تان را به شیوه علی‌الرأس تبدیل کند! به این ترتیب اظهارات شما از دایره اعتبار خارج شده و شخص ممیز مالیاتی در مورد میزان درآمد و همچنین مقدار مالیات شما تصمیم‌گیری خواهد کرد.

چه کسانی مکلف به تسلیم اظهارنامه مالیاتی هستند؟

تمام افرادی که مطابق قانون مکلف به پرداخت مالیات هستند باید، اظهارنامه مالیاتی خود را تنظیم و در موعد مقرر تسلیم اداره امور مالیاتی کنند. مطابق قوانین مالیاتی کشور ایران طیف عظیمی از افراد شامل پرداخت مالیات شده و تقریباً تمام فعالان صنفی و اقتصادی مکلف به تسلیم اظهارنامه هستند. قانونگذار اشخاص حقیقی و حقوقی مکلف به پرداخت مالیات را در قانون مالیات‌های مستقیم به صراحت بیان کرده است.

به عنوان مثال اشخاص حقیقی و حقوقی زیر، موظف به ارائه اظهارنامه الکترونیکی مالیاتی هستند:

کلیه شخصیت های حقیقی که در ایران مشغول به فعالیت بوده و معاف از مالیات نیستند.

کلیه شخصیت های حقوقی که در ایران مشغول به فعالیت بوده و معاف از مالیات نیستند.

کلیه اشخاص حقیقی و حقوقی که خارج از کشور اقامت دارند اما درآمد آن ها از داخل ایران است.

کلیه اتباع غیر ایرانی (اعم از حقیقی یا حقوقی) که در ایران، درآمد دارند، مشمول مالیات هستند.

نکته ای باید در نظر داشته باشید این است که اگر شما بر اساس قانون جزو کسب و کارهایی هستید که در سال های ابتدایی فعالیت تان شامل معافیت مالیاتی یا همان مالیات با نرخ صفر هستید باز هم موظف به تکمیل و ارسال اظهارنامه مالیاتی میباشید. طبق اصلاحیه قانون مالیات های مستقیم که از فروردین سال ۱۳۹۵ ابلاغ شد، شرط برخورداری از معافیت مالیاتی با نرخ صفر، ارائه اظهارنامه مالیاتی در موعد مقرر اعلام شده است. لذا، در صورتی که مشمول مالیات مستقیم بوده و بایستی اظهارنامه خود را در زمان قانونی تسلیم کنید و این کار به هر دلیلی انجام  نشود، از همه  معافیت ها و طرح های تشویقی محروم خواهید شد.

جرایم عدم تسلیم اظهارنامه

همان طور که گفته شد تمام فعالین اقتصادی حقیقی و حقوقی، ولو اینکه به شکلی از پرداخت مالیات معاف باشند و یا در سال مالی گذشته ضررده بوده باشند موظف به تکمیل و ارسال اظهارنامه مالیاتی به صورت سالیانه خواهند بود.

بر اساس قانون، عدم تسلیم کارنامه مالی سالانه مشمولان حقیقی و حقوقی در ایران، تنها، محرومیت  از دریافت بخشودگی های مالیاتی را در پی نخواهد داشت و مستوجب تعلق جرایم غیر قابل بخشش خواهد بود:

طبق اصلاحیه قانون مالیات های مستقیم که از فروردین ماه سال نود و پنج ابلاغ شد و قابل اجرا می باشد، جریمه عدم تسلیم اظهارنامه مالیاتی در زمان مقرر، برای اشخاص حقوقی و صاحبان مشاغل، ۳۰ درصد مالیات متعلقه و برای سایر مودیان، ۱۰ درصد مالیات متعله می باشد که غیر قابل بخشودگی خواهد بود.

جریمه مالیات ابرازی ( اظهارنامه ) پرداخت نشده در موعد مقرر، ۲.۵ ٪ کل مبلغ مالیات به ازای هر ماه که نسبت به مدت تاخیر از زمان سررسید پرداخت مالیات، محاسبه شده و مودی، مکلف به پرداخت آن برای جلوگیری از جرایم ثانوی مثل ضبط  اموال، ممنوع الخروجی و غیره است.

اگر شما به عنوان مودی حقیقی یا حقوقی، مکلف به نگهداری دفاتر قانونی هستید، در صورتی که از تسلیم دفاتر قانونی پلمپ شده، امتناع ورزید یا ترازنامه و حساب سود و زیان را تسلیم ممیزان و سرممیزان اداره مالیاتی محدوده محل اشتغال در استان نکنید، مشمول پرداخت جریمه ای معادل ۲۰ درصد برای هر یک از موارد فوق، خواهید بود.

پر کردن و تسلیم اظهارنامه مالیاتی

سازمان امور مالیاتی فرم‌هایی با قالب مشخص و قواعد از پیش تعیین شده را برای مؤدیان تدارک دیده است. البته در شرایط فعلی فرم‌های فیزیکی در عمل کاربردی ندارد و فرآیندهای الکترونیک و فرم‌های رایانه‌ای مشابه، جایگزین این روش شده‌اند.

برای این کار شما در ابتدای بایستی وارد وبسایت سازمان امور مالیاتی کشور شوید و پس از ارسال مدارک و ثبت اطلاعات هویتی و تشکیل  پرونده و در اختیار داشتن شناسه ملی و کد اقتصادی، به عنوان مودی مالیاتی شناخته شده و بعد از طی شدن تشریفات قانونی، کد کاربری و رمز عبور برای اعلام اظهارنامه الکترونیکی  مالیاتی برایتان ارسال می شود. برای انجام تکالیف مالیاتی، داشتن کد کاربری و رمز عبور، الزامی است.

به یاد داشته باشید که حداکثر زمان مجاز برای تکمیل و ارائه اظهارنامه الکترونیکی برای اشخاص حقیقی، ۳  ماه پس از پایان سال مالی و برای اشخاص حقوقی، ۴ ماه پس از پایان سال مالی شان خواهد بود و اگر سال مالی آن ها طبق اساس نامه با سال مالیاتی رسمی تفاوت داشته باشد، ملاک، سال مالیاتی اساسنامه است.

سخن آخر

همانطور که گفته شد اظهارنامه مالیاتی و تکمیل و ارسال درست و به موقع آن یکی از مهمترین وظایف هر مودی مالیاتی در ایران است که به شکل مستقیم بر روی مالیات تعیین شده برای شما و همچنین آینده مالی و مالیاتی کسب و کار شما تاثیر گذار خواهد بود. با توجه به اهمیت این موضوع و همچنین نکات و قوانین فراوان و پیچیده مربوط به خود اظهاری مالیاتی، پیشنهاد ما برای شما استفاده از مشاوره افراد آگاه و با تجربه در این حوزه است.

اگر نیاز به دریافت اطلاعات بیشتری در مورد مالیات و به خصوص اظهارنامه مالیاتی دارد، کارشناسان و مشاوران موسسه تدبیرحساب با سالها تجربه در این حوزه و سایر حوزه های حسابداری ومالیاتی، آماده ارائه مشاوره تخصصی به شما صاحبان کسب و کار میباشند.

منبع:

tadbirhesab.com/5597-اظهارنامه-مالیاتی-چیست/

نبض بازار